‘Dit project zal wel vastlopen’

By 23 februari 2016Blog algemeen

Tijdens een vergadering van het MT in een ziekenhuis, bleek de HR-directeur veel bezwaren te hebben tegen een project over flexwerk dat door het bestuur tot speerpunt van het beleid was gemaakt. Haar argumenten waren zeker de moeite waard om te onderzoeken, maar het leek alsof er meer achter zat dan alleen een afweging van risico’s. Toen wij daarover doorvroegen, bleek zij een negatieve voorspelling te hebben over het project: ‘het zal wel vastlopen’.

In ons werk als teamcoaches zijn wij alert op negatieve voorspellingen, omdat deze onder de oppervlakte veel voorkomen en tot vernauwing van het denken leiden. Onze geest zit zo in elkaar dat we een negatieve voorspelling niet als een relatieve waarschijnlijkheid behandelen (50% kans bijvoorbeeld), maar er onbewust als een zekerheid mee omgaan. Dit maakt ons gespannen en verlamt het helder denken erover. We blijven dan tegenargumenten aandragen in plaats van naar oplossingen te zoeken.

Als gevolg hiervan krijg je een heen-en-weer gaan van argumenten zonder het onderliggende probleem aan te pakken. Yvonne Agazarian heeft een helder recept ontwikkeld om productief met een negatieve voorspelling om te gaan. Doel ervan is, spanning weg te nemen, opdat degene om wie het gaat daarna weer helder kan nadenken.

Wij pasten dit recept toe met de HR-directeur:

Wij: ‘Wil je je gedachte over dit project hardop uitspreken?’

Zij: ‘Dit project zal wel vastlopen’

Wij: ‘Herken je je gedachte als een negatieve voorspelling?’

Zij: ‘Ja’

Wij: ‘Geloof jij dat je de toekomst kunt voorspellen?’

Zij: ‘In dit geval wel’

Wij: ‘Hoeveel procent zeker ben je, dat je de toekomst voor dit project kunt voorspellen?’

Zij: ‘Zeker 80%’

Wij: ‘Kun je je verplaatsen in de 20% van jou die niet zeker weet of dit project vastloopt?’

Zij: ‘Ja, en er verandert iets als ik dat doe. Ik zie meer mogelijkheden om het project te laten slagen en de risico’s aan te pakken’.

Een negatieve voorspelling is in zekere zin een vlucht uit de realiteit: door de negatieve voorspelling creëren we (schijn)zekerheid voor onszelf. Weliswaar is het een negatieve zekerheid, maar die vinden we vaak beter te hanteren dan niet te weten hoe de toekomst zal verlopen.

Teams die leren op de drempel van het onbekende dit soort onzekerheid te verdragen, vinden nieuwe antwoorden, gebaseerd op feiten in plaats van op speculaties.

blog overzicht